گزارش خرابی لینک
اطلاعات را وارد کنید .
گزارش انتشار نسخه جدید
اطلاعات را وارد کنید .
no-img
سفارش تایپ ،ترجمه، مقاله، تحقیق ، پایان نامه

مقاله تاثیر ماهواره - سفارش تایپ ،ترجمه، مقاله، تحقیق ، پایان نامه


سفارش تایپ ،ترجمه، مقاله، تحقیق ، پایان نامه
adsads

ادامه مطلب

مقاله تاثیر ماهواره
اسفند 3, 1393
1099 بازدید
گزارش نسخه جدید

مقاله تاثیر ماهواره


مقاله تاثیر ماهواره

images

چکیده:

توسعه وسایل ارتباط جمعی ، موجب تغییرات فرهنگی و ارزشی در سطح جوامع شده است . یکی از پیامدهای منفی این مساله ، کمرنگ شدن ارزشهای خانوادگی و گسستگی نهاد خانواده است . ازدیاد طلاق در جوامع امروزی ، از نشانه های این گسستگی است که به دنبال خود مسائلی چون فقر ، بزهکاری ، افزایش فرزندان بی سرپرست را به همراه دارد . از نگاه   صاحب نظران، کالاهای فرهنگی رسانه های غربی یکی از عوامل تشدید کننده بحران در خانواده هستند.(دادگران ،۱۳۸۹)

خلاصه  مقاله:

در جامعه جوانی مثل ایران، انتخاب نوع پوشش و سبک آرایش، بی تاثیر از برنامه های ماهواره نیست با نگاهی کوتاه به این مساله متوجه می شویم که نفوذ فرهنگ غرب آرام آرام وارد کلیه اندامهای درخت کهنسال فرهنگ ایران می شود وخود را بسرعت ناباورانه ای به عنوان بخشی از فرهنگ جامعه به جوانان عرضه می کند.در چنین شرایطی، مدیران فرهنگی جامعه باید حرکت خلاقانه و آگاهانه ای را برای کاهش اثرات منفی برنامه های شبکه های ماهواره آغاز کنند.(دادگران ، ۱۳۸۹)

امروزه نقش مؤثر زنان در مقابله با تهاجم فرهنگی و پیشگیری از انحرافات اجتماعی بر کسی پوشیده نیست زیرا زنان در فرهنگ‏سازی بیشترین نقش را دارند و همین نقش مؤثر و کلیدی، موجب شد که نوک تیز حمله دشمن در جهانی شدن و استحاله فرهنگی متوجه زنان جامعه گردد. آنان به خوبی دریافتند که اگر موفق به تغییر فرهنگ زنان یک قوم گردند، می‏توانند تمامیت فرهنگ آن جامعه را متأثر کرده و تغییر دهند. از این‏رو دشمن تمامی تلاش خود را مصروف تغییر فرهنگ زنان جامعه ما نمود و بر همگان روشن است همان طور که زنان قادر به سازندگی فرهنگ خانواده و جامعه می‏باشند به همان نسبت توان تخریب فرهنگ جامعه را دارند و طبیعی است که زنان جامعه از عمده‏ترین و تأثیرگذارترین عناصر مقابله با تهاجمات فرهنگی­می باشند. (ارونسون،۱۹۹۸)

اما اینکه زنان جامعه تحت چه شرایطی در مقابل فرهنگ بیگانه آسیب‏پذیر می‏شوند و به بیان دیگر، ریشه این همه ناکامی در عرصه فرهنگ و ذبح ارزشهای دینی و اخلاقی در قشر زنان در جامعه  که متأسفانه ما شاهد و ناظر آن هستیم در کجاست و در چه موقعیت و با ایجاد چه زمینه‏هایی زنان بیشتر دچار آسیب‏های فرهنگی می‏شوند و امکان رویارویی با تهاجمات فرهنگی را از دست می‏دهند. این مسأله از ضروری‏ترین مباحثی است که باید به آن پرداخت.

(ارونسون،۱۹۹۸)

کلمات کلیدی :

آسیب اجتماعی، آسیب روانی، تهاجم فرهنگی، جنگ نرم، عملیات روانی، ماهواره، نقش تربیتی

مقدمه:

فرهنگ والای ایرانی اسلامی به عنوان برجسته ترین هویت مردمان مشرق زمین و فلات ایران از روزگاران بسیار دور مورد هجوم های مختلفی از سوی دشمنان بوده است و در گاهی اوقات با مشکلات عدیده ای روبرو شده است که در زمان هایی که حکومت های ملی در ایران روبه انحطاط و ضعف می نمود، این فرهنگ والای مردمان سرزمین ایران بود که پویایی و زنده شدن و رشد و تعالی دوباره این سرزمین را به دنبال داشت.(هدایت الله ، ۱۳۷۳)

در این مقطع زمانی به دلیل نزدیک شدن فرهنگ ها و از بین رفتن مرز های جغرافیایی و فکری در جهان شاهد نابودی خرده فرهنگ ها وفرهنگ و آداب و رسوم کشور های ضعیفی هستیم که در برابر تهاجم فرهنگی و نفوذ بدون رقیب کشور های سلطه گر، در حال نابودی هستند. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

در این مقاله سعی بر این است که بیشتر به عواملی که موجب تضعیف نقش تربیتی زنان در مقابله با تهاجم فرهنگی می‏شود، پرداخته شود. اما مهم‏تر از آن، آسیب‏شناسی این مسأله است و اینکه چرا زنان ما علی‏رغم اینکه می‏توانند نقش‏آفرینی مؤثری در فرهنگ‏سازی و مقابله با جنگ فرهنگی داشته باشند، همان طور که در هشت سال دفاع مقدس این مسأله به اثبات رسید، متأسفانه، در این مورد، یک نقش منفعل پیدا کرده‏اند و بیشتر تحت تأثیر فرهنگ غرب قرار می‏گیرند به جای اینکه بتوانند نقش فعالی در مقابله با تهاجمات فرهنگی داشته باشند. به نظر می‏رسد که مهم‏ترین خدمت فرهنگی که در این عرصه می‏شود به جامعه ارائه داد آسیب‏شناسی مسائل زنان در مقابل تهاجمات فرهنگی است چرا که هر گونه برنامه‏ریزی فرهنگی برای ارتقاء سطح علمی و فرهنگی و نهایتا افزایش سطح مقابله آنان با فرهنگ مهاجم، منوط به شناختن نقاط آسیب‏زاست. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

برنامه های ماهواره و تهاجم فرهنگی:

کشور های غربی و سلطه گر به موجب مقابله با فرهنگ های ارزشی و اصیل مشرق زمین اقدام به طراحی وسایل و برنامه های مختلف فرهنگی نموده اند که در این میان ماهواره ها به دلیل دسترسی آسان عموم مردم در تمامی کشور ها به عنوان ابزاری قوی در دست سلطه گران قرار گرفته است. لذا برهمگان لازم است تا با روشن بینی کافی در جهت مبارزه با تهاجمات فرهنگی ایستادگی نموده و در راستای تقویت هویت ملی و دینی ایران اسلامی تلاش نمایند.

فرهنگ، میراث گران بها وحاصل هزاران سال تلاش فکری، هنری وصنعتی نسل های گذشته یک ملت است. هرنسلی، اندوخته های فرهنگی وتجارب زندگی خویش را با شیوه های گوناگون به نسل بعدی منتقل می سازد. نسل بعد نیز اندوخته های خود را بر آن می افزاید و آن را به نسل بعد از خویش انتقال می دهد.این جریان، همواره در طول تاریخ ادامه داشته است؛ همان گونه که شخصیت یک فرد، حاصل تجربیات فردی او است وموجب امتیازش از دیگر افراد می شود، فرهنگ یک جامعه نیز حاصل هزاران سال تجربه تلخ و شیرین آن جامعه است و این فرهنگ جامعه است که هویت ان را شکل داده وآن را از جوامع دیگر، متمایز می سازد. این فرهنگ وفضای فرهنگی، چونان فضای اطراف ما را کاملا احاطه کرده ودرتمام صحنه های زندگی فردی و اجتماعی خود، آن را لمس کرده واز ان تاثیر می پذیریم. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

فرهنگ، بسان هرکالای گران بهای دیگر، همواره در معرض خطر دستبرد راهزنان و شیادان قرار داشته است؛ به ویژه در     قرن های اخیر که کشور های قدرتمند و استعمارگر جهان، به دو دلیل عمده، سعی در انهدام و نابودی فرهنگ جوامع و ملل دیگر داشته اند:

الف) دست یابی به اغراض سیاسی و اقتصادی

استعمار گران برای آن که سرنوشت یک ملت را به دست گرفته، از منابع عظیم مادی و معنوی آنان به نفع خویش بهره برداری کنند، در گام نخست، تلاش می کنند تا موانع فرهنگی را که جدی ترین مانع بر سر راه آن ها به حساب می آید، از سر راه خویش بردارند؛ بدین منظور، از ابزار و شیوه های گوناگون، به ویژه برنامه های به ظاهر جذاب ماهواره ای، فرهنگ بومی را تضعیف وفرهنگ خویش راترویج می کنند. بدین ترتیب، مردم کشورهای مورد تهاجم، از فرهنگ خویش فاصله گرفته، با آن بیگانه شده وبه فرهنگ بیگانه واستعماری روی می آورند. (دادگران ، ۱۳۸۹)

 

ب) جهانی کردن فرهنگ غربی و امریکایی

در سال های اخیر، برای سردمداران کشورهای سلطه گر، خود جهانی کردن فرهنگ غربی، اهمیت بسیار پیدا کرده است. این نظر علاوه براستفاده از وسایل سیاسی، تبلیغاتی وصنعتی، با نظریه های شبه علمی نیز پشتیبانی می شود. مثلا، نظریه دهکده جهانی مک لوهان و امثال آن، با صراحت سعی بر آن دارد که زمینه رابرای پذیرش فرهنگ غربی مساعد کرده و از     حساسیت هایی که ممکن است در مقابل آن ابراز شود، بکاهد. بنابراین، دراثر این حمله فرهنگی دشمن، مردم نخست دچار شک وتردید در مثبت بودن فرهنگ ملی ودینی خود شده و باورهایشان را نسبت به کارایی فرهنگ خویش از دست می دهند و سپس، به تدریج، آماده تمایل وجذب فرهنگ بیگانه دست کم جنبه هایی ازآن می شوند وهمه این ها حاصل برنامه های حساب شده ماهواره است. (دادگران ، ۱۳۸۹)

دشمن آشکار و تهاجم خاموش:

عصری که در آن قرار داریم، عصر ارتباطات و عصر سلطه پدیده رسانه بر زندگی انسان هاست. بی گمان برنامه های رادیویی و تلویزیونی موفق شده اند افکار و عقاید انسان های بی شماری را دستخوش تغییر سازند. تمدن منحط غرب برای ترویج سکولاریسم اقدام به تأسیس هزاران شبکه تلویزیونی و رادیویی کرده است که به صورت شبانه روزی برنامه های گوناگونی را با این هدف پخش می کنند. متأسفانه دستیابی به این برنامه ها در کشور ما بسیار ساده و امکان پذیر است. باید توجه داشت د که وقتی سخن از ماهواره به میان می آید، ابتدا مسایل ضد فرهنگی آن جلب توجه می کند، سپس مسایل سیاسی، علمی و ورزشی ایفای نقش می نمایند. بیشتر شبکه های فارسی زبان ماهواره ای، در یک تقسیم بندی معمولی به شبکه های سیاسی و غیر سیاسی تقسیم می شوند که بر اساس تحقیقات به عمل آمده تمامی این شبکه ها، با وجود هدف ها و سلیقه های گوناگون، در هجوم به مبانی دینی به طور جدی اشتراک دارند و هرکدام با مأموریتی خاص به مقابله با اسلام برخواسته اند. این هجوم اگر چه آرام و خاموش آغاز شده، اصول و پایه های اعتقادی مردم را هدف قرار داده و با دقت ماهرانه ای تمام   گروه های مختلف جامعه را در بر می گیرد. (دادگران ، ۱۳۸۹)

فن آوری ماهواره و آمار تقریبی آن:

ابتدا چنین به نظر می رسد که پیشرفت رسانه های ماهواره ای به صورت مطلق و بی قید و شرط پدیده ای مطلوب است و برای تحقق دهکده جهانی، ضرورت تام دارد حال آنکه در تجربه کوتاه و چندین ساله معلوم شد که برخی از پی آمد های سوء این پدیده از حیث فرهنگی به شدت آسیب زاست. (ارونسون،۱۹۹۸)

آلویت تافلر، نویسنده و منتقد اجتماعی، می نویسد: «تکنولوژی ماهواره ای و دیگر رسانه های جدید، فرهنگ های ملی را از هم می پاشند و این ارتباط متقاطع، به هر حال تهدیدی است برای هویت ملی که حکومت ها برای مقاصد شخصی خود، سعی در حفظ و انتشار آن دارند. (ارونسون،۱۹۹۸)

تهاجم فرهنگی

گفتنی است، فرایند ارتباطات از راه دور و استفاده از ماهواره و دیگر رسانه های گروهی برای پخش امواج در سطح گسترده، شمشیری دو لبه است که می تواند پی آمد های مثبت و منفی را به دنبال داشته باشد. الگو گزینی نوجوانان و جوانان از  رسانه های تصویری در دهه های اخیر توجه پژوهشگران روانشناسی را به خود جلب کرده است. طبق آمار در سال ۱۳۷۷ از جمعیت ۶۷ میلیونی کشور، حدود ۳۵ درصد نوجوانان و جوانان به تلویزیون ماهواره ای دسترسی داشته و روزانه بین ۲ تا ۳ ساعت برنامه های این تلویزیون ها را تماشا می کنند. بالاترین میزان بهره مندی روزانه ۵/۴ ساعت و پایین ترین آن روزانه یک ساعت برآورد شده است. (ارونسون،۱۹۹۸)

طبق آمار های مندرج شده در مجلات و روزنامه های کشور،۷۳ درصد از جوانان مراکز استان ها به راحتی به ماهواره دسترسی دارند.

رویکرد نامناسب به ماهواره ها:

امروزه بیشتر افراد جامعه زمان زیادی از شبانه روز را به تماشای برنامه های ماهواره ای اختصاص می دهند و همین امر سستی نظام بیشتر خانواده های ایرانی را به دنبال دارد. برخی کارشناسان معتقدند امروزه افراد جامعه وسایل ارتباط جمعی ساده، همانند تلویزیون و یا ویدیو را جوابگوی نیازهای خود نمی دانند، به همین علت همیشه به دنبال راهی هستند که با وسایل مختلف با دنیای بیرون در ارتباط باشند. (ارونسون،۱۹۹۸)

یک آسیب شناس اجتماعی درباره پیامد های ماهواره بر روی جوانان می گوید: «با وجود اینکه برنامه های ماهواره ای محتوای علمی و آموزنده نیز دارد، امروزه بیشتر جوانان ماهواره را برای استفاده از برنامه های علمی آن انتخاب نمی کنند و بیشتر تمایل به دیدن برنامه هایی دارند که آن ها را در رسانه های داخل کشور نمی یابند و در واقع به خاطر برنامه های مبتذل و مستهجن، از ماهواره استفاده می کنند که زمینه انحراف و سقوط اخلاقی در این برنامه ها برای قشر جوان بسیار زیاد است. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

چه زیبا فرموده است رسول گرامی اسلام حضرت محمد(ص): کیف بکم اذا رأیتم المنکر معروفا؛چه می شود شما را آن گاه که ناپسند را پسندیده می شمارید و بد را خوب می بینید. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

اشاعه فحشا و بی بند و باری:

بدون شک ارائه تصویر های مستهجن و مبتذل از طریق ماهواره و نمایش آن ها یکی از عوامل گسترش بی بندوباری و به فساد کشاندن جامعه و قشر آسیب پذیر است. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

دشمن که همواره اشاعه فرهنگ دینی و اعتقاد به خداوند و معنویات را مانع اصلی هدف های خود می بیند، برای کم رنگ کردن این اعتقادات، با ایجاد خلل دراعتقادات قشر جوان، در به انحراف کشاندن و بی هویت کردن آنان می کوشد. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

قرآن کریم درباره خطر اشاعه زشتی ها در جامعه اسلامی هشدارمی دهد ومی فرماید:

کسانی که دوست دارند زشتی ها در میان مردم با ایمان شیوع یابد، عذاب دردناکی برای آن ها در دنیا و آخرت است وخداوند می داند و شما نمی دانید. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

در واقع از دیدگاه و منطق قرآن، باز گو کردن زشتی ها وارائه وترویج آنها، نهی شده است؛ زیرا موجب آشکار سازی زشتی ها و بر ملا شدن آن ها می شود. (هدایت الله ، ۱۳۷۳)

شبکه های ماهواره ای در قالب میان برنامه ها و آگهی ها، مظاهر ضد اخلاقی را تبلیغ می کنند و این رسانه، همچون دیگر ابزار پیشرفت می تواند به آرمان های تعالی بخش انسان ها و جوامع خدمت یا خیانت کند که در حال حاضر بیشترین خیانت ماهواره در ایجاد و رواج فساد و فحشا در میان دختران و پسران جوان باشد. (ارونسون،۱۹۹۸)

شگرد های تبلیغی هنری برای نفوذ:

به شگردهای گوناگون تبلیغی در برنامه های ماهواره ای به اختصار اشاره می کنیم تا مشخص شود آیا این برنامه ها به رشد جوامع بشری کمک می کند یا انحطاط اخلاقی آن ها را تسریع می بخشد: (ارونسون،۱۹۹۸)

الف) خبر و گزارش

با دقت در اخبار و گزارش ها و هم چنین مصاحبه هایی که در واقع منابع اطلاعاتی بینندگان برنامه های ماهواره ای هستند در می یابیم که آن ها همواره در انتخاب اخبار سیاست سانسور حقایق را به شدت دنبال می کنند؛ از آن جمله:

بزرگ نمایی واقعیت های کوچک برای پنهان کردن واقعیت های بزرگ تر؛ انکار یا حذف بخشی از حقایق یک موضوع برای تحریف همه آن حقیقت؛ بیان یک حقیقت، همراه با تجزیه و تحلیل ویژه آن برای تخریب اصل موضوعی دیگر؛ اظهار یک حقیقت و ترکیب آن با دروغ های گوناگون برای محو آثار و پی آمد های آن حقیقت؛ انتخاب واژه های منفی برای بیان یک حقیقت ارزشمند، با هدف ایجاد دافعه در شنوندگان نسبت به آن حقیقت؛ القای اندیشه های خاص سیاسی، اقتصادی،اجتماعی، فرهنگی، تاریخی و علمی در قالب خبر و گزارش؛ تخریب شخصیت های مفید و ترویج عناصر فاسد، به وسیله انتشار مطالبی درباره آن ها.

هر کس با این منابع به اصطلاح خبری مرتبط شود، گرچه فقط اندکی از دروغ پراکنی ها و تحریفات آن ها را به مرور زمان باور کند و اندیشه های خود را بر اساس آن بنا نهد، خواسته یا نا خواسته از اهداف آن ها پیروی خواهد کرد به ویژه با توجه به برخی اصول روانشناسی در شکل گیری برداشت ها که حتی اگر اطلاعات درست بعدی هم در اختیار مخاطبان قرار گیرد، اطلاعات نادرست اولیه اثر خاص خود را خواهد بخشید.

ب) برنامه های ورزشی یا نمایشی

برنامه های ورزشی بخش عمده ای از محتوای شبکه های ماهواره ای را تشکیل می دهند که توجه به نکات زیر در بررسی آن ها ضروری است:

۱) غالب این برنامه ها بیش از آنکه ورزش را ارائه دهد بر جنبه های نمایشی تکیه می کند.

۲) هنگام پخش برنامه های ورزشی و در لا به لای آن ترویج الگوهای لباس و دیگر وسایل ورزشی، رقص و آواز، پخش شعارهای منفی بسیار دیده می شود.

۳) برهنگی زنان درقالب ورزش، به نحوی که زن ورزشکار در ذهنیت بیننده تنها در پرتو برهنگی او پذیرفته می شود و به مرور زمان، برهنگی زنان برای بینندگان، مقبول و بدیهی می نماید.

۴) ورزش، هدف اصلی مطرح می شود و در نتیجه، پیروزی در آن، پیروزی در همه چیز و باخت در میدان ورزش از دست دادن همه چیز تلقی می شود.

ج) میزگردها و بمباران فرهنگی

مباحث اجتماعی و فرهنگی و حتی مسایل دینی و اخلاقی در قالب های مصاحبه، میزگرد، نظر سنجی، توضیح کارشناسان و مانند آن پی آمد های ویرانگری به همراه دارد و نمی توان آن را تبادل فرهنگی نامید؛ زیرا گویندگان این برنامه ها متکلم وحده هستند و مخاطبان، فقط شنونده و بیننده. آن ها هرگز افکار و نظریات مخاطبان را منعکس نمی کنند؛ بلکه چنان بیننده را با نظریات مشابه و رنگارنگ، بمباران فکری می کنند که فرصت تأمل و مقایسه حق و باطل را از او می گیرند.

د) فیلم ها و مجموعه های تلویزیونی

فیلم ها و مجموعه های تلویزیونی که بیشترین بیننده را از طیف های گوناگون در سراسر جهان دارد، عمدتا ترکیبی از چند موضوع و عامل را در قالب های گو ناگون عرضه می کنند:

۱) خدشه دار کردن هر آن چه برای انسان ها تا کنون مقدس و خدشه نا پذیر بوده است.

۲) محور قرار دادن برهنگی زنان و شهوت گرایی مردان و خلاصه کردن رابطه زن و مرد به مسأله لذت جنسی.

۳) القای نا امیدی از آینده بشریت و ایجاد یأس از روند تاریخ و حرکت جوامع بشری.

۴) ایجاد ترس و وحشت در بیننده در اثر تماشای صحنه های هولناک با بهره گیری از تغییر نور و رنگ تصاویر و پخش  آهنگ های هیجان آور به منظور تحریک اعصاب بینندگان تا در نهایت اراده و استحکام روانی را از او سلب کنند.

۵) توجیه خشونت های وحشیانه به مثابه راه حل نهایی برای رفع اختلافات میان آدمیان، حتی در قالب فیلم های کارتونی و بازی های رایانه ای.

۶) عادی نشان دادن توطئه های رنگارنگ، فتنه گری ها، کلاه برداری ها و همه رذایل اخلاقی در قالب ارتباط میان شخصیت های فیلم ها که پدید آورنده بدبینی و سوء ظن در بیننده نسبت به دیگران می شود.

۷) ترویج فحشا و منکرات در زشت ترین نوع آن در قالب داستان های جذاب و به کمک توجیهات روانشناسانه، نظیر انواع تجاوزات جنسی،هم جنس بازی و …

۸) القای برتری های نژادی یهود بر دیگران و تحریک ملت ها علیه یکدیگر.

۹) القای برتری غربی ها در برابر شرقی ها و یا القای برتری نظام های سیاسی غرب در برابر غیر آن و ترویج افکار انسان مداری به جای خدا محوری در برابر اندیشه های الهی که در بسیاری از فیلم ها جلوه گری می کند.

تقابل فرهنگ دینی و غربی در برنامه های ماهواره ای:

توجه به نمونه هایی از فرهنگ مهاجمان، ادعای ما را تأیید می کند:

۱) در فرهنگ ما پوشیدگی ارزش است؛ در فرهنگ غربی برهنگی ارزش و عامل ارتقای شخصیت زن می باشد.

۲) رازداری و پرده پوشی در مسایل شخصی برای ما یک فضیلت است؛ در برنامه های تلویزیونی غرب افشاگری و پرده دری نشانه شجاعت و استحکام شخصیت افراد به شمار می رود. (ارونسون،۱۹۹۸)

۳) ما عفاف و پرهیز از جلوه گری زنان را ارج می نهیم؛ آن ها جلوه گری و خود آرایی زنان را بالا ترین امتیاز تلقی می کنند(ارونسون،۱۹۹۸)

۴) ما تفاهم، حفظ آرامش و صلح را در میان افراد،اعم از پیران، جوانان و کودکان در کنار پیروی از ارزش های دینی ضروری  می شناسیم؛ اما آنان همواره در پی طرح اختلاف و تضاد میان نسل های جامعه هستند و تشنج گرایی را با پیروی از اصل تکیه بر تضاد و تضارب میان نسل ها دنبال می کنند. (ارونسون،۱۹۹۸)

۵) ایثارگری و حفظ منافع دیگران در مکتب و فرهنگ ما ارزش والایی دارد؛ ولی در فرهنگ غرب فرد گرایی و امتیاز طلبی محور همه کارهاست. (ارونسون،۱۹۹۸)

۶) ما کمال جویی، ارزش گرایی و معنویت طلبی را موجب سعادت می دانیم؛ آن ها بیننده را به سوی سرگرمی های بی ارزش، لذت های زودگذرو مادی گری محض سوق می دهند. (ارونسون،۱۹۹۸)

۷) برای ما عشق جلوه ای آسمانی دارد؛ اما آن ها عشق را در حیوانی ترین مرحله ممکن، تعبیر و تفسیر می کنند. (ارونسون،۱۹۹۸)

خلاصه آن که، همت ما در شکوفایی استعداد های خدادادی انسان ها، تقویت قوه عقلانی و تهذیب نفسانی است؛ در حالی که تلاش غربی ها برخواسته از فرهنگشان در تحریک قوای نفسانی و تخریب نیروهای فطری و الهی بشر می باشد. (ارونسون،۱۹۹۸)

 

 

 

ورود ماهواره به ایران:

از زمانی که ماهواره وارد خانه های ایرانیان شد، طیف گسترده ای از شبکه های ماهواره ای مورد توجه و استقبال مخاطبان قرار گرفت. (دادگران ، ۱۳۸۹)

در ابتدا به دلیل محدود بودن شبکه های فارسی زبان، شبکه های خارجی مورد توجه بییندگان برنامه های ماهواره ای قرار داشت اما پس از مدتی با گسترش شبکه های فارسی زبان و کاهش سختگیریها نسبت به استفاده از ماهواره، این پدیده به صورت گسترده ای به خانه های ایرانیان راه یافت.    (دادگران ، ۱۳۸۹)

هم اینک تخمین زده می شود که تعداد قابل ملاحظه ای گیرنده و دیش ماهواره ای در کشور وجود داشته باشد(دادگران ، ۱۳۸۹)

تعداد شبکه های ماهواره ای فعال در جهان ۱۷ هزار و ۶۶۶ شبکه است که از این تعداد حدود سه هزار شبکه در داخل ایران با همین دیش ها و آنتن های معمولی قابل دریافت هستند.   (دادگران ، ۱۳۸۹)
از این تعداد شبکه حدود ۷۴ شبکه مخصوص تبلیغات مد لباس و لوازم آرایش است(دادگران ، ۱۳۸۹)

با توجه به جوان بودن جمعیت کشور، علاوه بر تاثیر شبکه های ماهواره ای بر نحوه نگرش جوانان به مسایل سیاسی، ما شاهد تغییر در الگوهای فرهنگی جوانان کشور نسبت به بسیاری مسایل از جمله مدل لباس و آرایش نیز هستیم

نکته قابل توجه در زمینه تغییر دیدگاه جوانان نسبت به نوع پوشش و آرایش آنها این است که الگوهای جمعی در جامعه بشدت درحال تضعیف و فردگرایی و توجه به خود، در حال رشد است.
آراستگی و زیبایی ظاهرجوان امروز که مورد پسند اوست، بگونه ای متفاوت از الگوهای جمعی است که فرهنگ سنتی جامعه برای او ترسیم می کند.

در جامعه به دلیل بهبود اوضاع اقتصادی مردم، ابراز وجود دربین جوانان به مثابه یک ارزش اجتماعی بسرعت درحال رشد است. یکی از دلایل پررنگ شدن این موضوع علاوه بر رفاه اقتصادی، گسترش روز افزون استفاده از ماهواره در خانواده ها       میباشد.
از این نکته نیز نباید غافل شد که جامعه ما یک جامعه در حال گذار است و در این میان موجی که برطبقه بالا و متوسط تاثیر می گذارد، طبقات پایین جامعه را هم متاثر می کند. مثلا ما در جوانان طبقات پایین جامعه هم میل به تغییر در نوع لباس و آرایش را مشاهده می کنیم، هر چند مسائل مالی، آنها را در ابراز این نوع کنش اجتماعی دچار محدودیت می کند
در جامعه جوانی مثل ایران، انتخاب نوع پوشش و سبک آرایش، بی تاثیر از برنامه های ماهواره نیست.

با نگاهی کوتاه به این مساله متوجه می شویم که نفوذ فرهنگ غرب آرام آرام وارد کلیه اندامهای درخت کهنسال فرهنگ ایران می شود وخود را بسرعت ناباورانه ای به عنوان بخشی از فرهنگ جامعه به جوانان عرضه می کند.در چنین شرایطی، مدیران فرهنگی جامعه باید حرکت خلاقانه و آگاهانه ای را برای کاهش اثرات منفی برنامه های شبکه های ماهواره آغاز کنند. (دادگران ، ۱۳۸۹)
از نظر کارشناسان، در عصر جهش ارتباطات، ما نمی توانیم جلوی ارسال امواج ماهواره و رسوخ آموزه ها و هنجارهای غیرخودی را در درون کانون خانواده هایمان سد کنیم اما می توانیم درپرتو ارائه مبانی هنجاری خود در رسانه های خاص مقابله با شبیخون فرهنگی بیگانه بپردازیم به عنوان مثال می توانیم با ایجاد شبکه هایی مخصوص نمایش لباس و مد و ارائه الگوهای ایرانی اسلامی و با نظارت اهل فن، بخش عمده ای از تاثیر منفی(صرف نظر از آثار و برنامه های مثبت این فناوری) برخی از شبکه های ماهواره ای را تعدیل کنیم.

وقتی جوانان بدانند برنامه های مورد علاقه خود را با کیفیت عالی و متنوع می توانند در شبکه های تلویزیون ملی تماشا کنند یقینا عده بینندگان شبکه های ماهواره ای غیرخودی به حداقل ممکن خواهد رسید و جوانان ایرانی به جای آنکه مصرف کننده قهار برنامه های ماهواره ای بیگانه باشند، به شهروندان فرهیخته و با سواد رسانه ای بالا در چارچوب مرزهای ملی کشورمان تبدیل می شوند. (دادگران ، ۱۳۸۹)

استخدام خبرنگاران داخلی جهت تاثیر گذاری

مدیریان و سیاست گذاران بی بی سی  فارسی در استخدام خبرنگاران داخلی عمدتا داخل کشور در سطوح مدیریتی و خبری شبکه خود اهداف متفاوتی چون؛ تاثیر گذاری بر قشرهای مختلفی از مخاطبین خه عمدتا جوان هستند را دنبال می کنند از افرادی دارای پایگاه دینی یا منتسب به اشخاص مهم  چون؛ پونه قدوسی – که برادر زاده شهید محراب آیت الله علی قدوسی- می باشد؛ یا از قشرهای تحصیل کرده دانشگاهی داخل کشور مثل نیما اکبر پور که دانش آموخته دانشگاه  آزاد واحد لاهیجان می باشد یا از اشخاص جوان و فعال در برخی شاخه های هنری چون فرزاد بلور که مجری برنامه های هنری و پوشش دهنده اخبار شبکه های تولید موسیقی زیر زمینی در ایران می باشد، استفاده می کنند تا جوانان داخل کشور هریک باتوجه به حوزه علائق خود حدااقل بسوی یکی از برنامه های این شبکه سوق پیدا کند

در این راستا در ارتباط با  پونه قدوسی- یکی از دیگر مجریان این تلویزیون – ،باید گفت که  وی متولد ایران و از خانواده ای مذهبی و بردارزاده شهید محراب آیت الله علی قدوسی است. علت استخدام چنین فردی برای مجری گری برنامه های این تلویزیون بی تردید با هدف تأثیرگذاری حداکثری بر هر نوع مخاطب و ایجاد این ذهنیت بوده است که همکاری با چنین رسانه ای قبیح نیست. وی در بخش فارسی بی. بی. سی. به همراه سیاوش اردلان و ستار سعیدی یکی از مجریان برنامه « نوبت شما» است.(مسعود محمدی، ۱۳۸۹، ۲۹)

در ارزیابی از انتخاب این گوینده و مجری جوان در این شبکه خبری باید گفت که  مدیریت شکبه بی بی سی جدا از هدف جذب بسیاری از مخاطبین  با گرایش های مذهبی سعی در القای این مفهوم به مخاطبین بخصوص جوانان دارد که این شبکه همزمان با حفظ سیاسی بی طرفی در وقایع ، شبکه ای برای همه طیف هاو گروههای اعتقادی و مذهبی می باشد و به تعبیر دیگر مخاطبین این شبکه شامل :جوانان متدین،دینی ، با گرایشات مختلف اسلامی  تا جوانان لائیک ،سکولار و ..می باشد

فرناز قاضی زاده، دیگر کارمند این تلویزیون، در ایران در چندین روزنامه با نام های نشاط، یاس نو، و هفته نامۀ زن فعالیت می کرد. او در سال ۲۰۰۰ به عنوان مجری در تلویزیون ایران در یک برنامه علمی نیز حضور داشت. در سال ۲۰۰۳ وی همراه با خانواده اش به هلند مهاجرت کرد و در آن جا به فعالیت در سایت روز آنلاین، یک سایت ضد انقلابی و ضد ایرانی، مشغول شد. او در سال ۲۰۰۳ به عنوان خبرنگار در رادیو بی. بی. سی. منصوب شد و همچنین به تولید برنامه هایی مانند صدای شما و روز هفتم دست زد.(همان،۳۰)

سیما علی نژاد، فرزند سیروس علی نژاد( از روزنامه نگاران با سابقه ایران) است که در تلویزیون بی. بی. سی. علیه ایران مشغول به فعالیت است، حرفه خبرنگاری رادر سال ۱۹۹۰ با فعالیت در چندین روزنامه و مجله در ایران آغاز کرد. او در سال ۱۹۹۳ به عنوان خبرنگار و مجری به رادیو فارسی بی. بی. سی. پیوست و همچنین به عنوان ویراستار و سازندۀ برنامه های مستند در رادیو بی. بی. سی. پیوست و همچنین به عنوان ویراستار و سازنده برنامه های مستند در رادیو بی. بی. سی. مشغول به کار شد. او بعدها مسئولیت ادیتوری سایت بی. بی. سی. فارسی را نیز بر عهده گرفت. در سال ۲۰۰۲ علی نژاد از طرف بی. بی. سی. به افغانستان برده شد تا به تربیت خبرنگاران افغان بپردازد و بعد از دو سال به لندن برگشت. سیاوش اردلان روزنامه نگار نیز در بخش فارسی بی. بی. سی. فعالیت می کند. وی مدت زیادی با رادیو فردا کار می کرد اما سپس در بخش فارسی بی. بی. سی. مشغول به کار شد. وی به همراه پونه قدوسی و ستار سعیدی یکی از مجریان برنامه « نوبت شما» است.

از دیگر خبرنگاران جوان جذب شده در این شبکه باید به لاراپطروسیان که از مهره های نسبتاً مهم در تلویزیون بی. بی. سی. فارسی است، اشاره کرد وی در چهار سال اخیر به تهران سفر کرد و به همراه جمعی دیگر هدایت و به اصلاح آموزش روزنامه نگاران ایرانی را در دوره های تحت پوشش سازمان ملل برعهده داشته است و اکنون در این تلویزیون در میز سردبیری حتی بالاتر رسانه ای سایت بی. بی. سی. از جمله مسئولیت های قبلی اوست . مسعود محمدی، ۱۳۸۹، ۳۱)

هدف قرار دادن قشرهای خاصی از جوانان

یکی از سیاستهای مدیریتی این شبکه تاثیر گذاری بر قشرهای خاصی از جوانان ، مثل ورزشکاران، گروههای غیر قانونی و تولید موسیقی زیر زمینی،و دانشجویان می باشد که مورد اخیر از اهمیت بیشتری برای این رسانه برخوردار است.به عنوان مثال در جریان وقایع بعد از  انتخابات  ریاست جمهوری ایران در سال ۱۳۸۸برای نشان دادن فاصله بین نظام و دانشجویان، سعی در القای این مفهوم به مخاطبین می باشد که قشر دانشجو خود را جدا از نظام می بیند و تعریف می کند:

« توقعات دانشجویان منقد کم نیست؛ از استقلال دانشگاه ها تا باز نگگری  در وضع دانشجوبانی که زندانی شدند – ستاره دار شدند یا محروم از تحصیل  یا آزادی تشکل های  دانشجویی یا نشریات دانشجویی یکی از مهمترین  خواست ها هم داشتن صلاحیت علمی با عنوان معیار راهیابی به دانشگاه است بخشی  از مطالبات  هم در اعتراض به شرط و شروط تحصیلی دست و پا گیر برای اکثریت دانشجویان  یعنی دخترانن است  مثلا مقرراتی  که در خوابگاهها برای دخترات وجود دارد . محدودیت هایی که بر سر راه فعالیت های علمی و فلرهنگی  آنان است و سخت گیری هایی که در مورد پوشش دختران به اجرا در می آید از همه مهمتر وض          عیت  تحصیلی آنها طرح هایی است که تحصیل زنان را در رشته های مختلف ممنوعذ یا محدود کرده است از جمله  تفکیک جنسیتی ، سهمیه بندی جنسیتی ف بومی گزینی.» (شبکه بی بی سی فارسی- مریم انصاری- ۸/۲/۱۳۸۸ )

مفاهیم نظری:

بی بی سی فارسی

بشبکه فارسی ‌بی‌سی فارسی بخشی از شبکه گسترده جهانی شبکه بی‌بی‌سی به شمار می‌رود که در سال ۱۳۸۷ توسط وزارت خارجه انگلیس تأسیس شده است. رادیو و تلویزیون بی‌بی‌سی به عنوان یکی از دستگاه‌های سخن‌پراکنی علیه جمهوری اسلامی ایران، در راستای اهداف و سیاست‌های دولت انگلیس عمل می‌کند.

رسانه ماهواره ای

هر چند در ابتدا چنین به نظر می رسد که پیشرفت رسانه های ماهواره ای به صورت مطلق و بی قید و شرط پدیده ای مطلوب است و برای تحقق دهکده جهانی،ضرورت تام دارد حال آنکه در تجربه کوتاه و چندین ساله معلوم شد که برخی از پی آمد های سوءاین پدیده از حیث فرهنگی به شدت آسیب زاست.آلویت تافلر،نویسنده و منتقد اجتماعی،می نویسد:«تکنولوژی ملاهواره ای و دیگر رسانه های جدید، فرهنگ های ملی را از هم می پاشند و این ارتباط متقاطع،به هر حال تهدیدی است برای هویت ملی که حکومت ها برای مقاصد شخصی خود،سعی در حفظ و انتشار آن دارند»

رویکرد نامناسب به ماهواره ها:

امروزه بیشتر افراد جامعه زمان زیادی از شبانه روز را به تماشای برنامه های ماهواره ای اختصاص می دهند و همین امر سستی نظام بیشتر خانواده های ایرانی را به دنبال دارد.برخی کارشناسان معتقدند امروزه افراد جامعه وسایل ارتباط جمعی ساده؛همانند تلویزیون و یا ویدیو را جوابگوی نیازهای خود نم دانند،به همین علت همیشه به دنبال راهی هستند که با وسایل مختلف با دنیای بیرون در ارتباط باشندیک آسیب شناس اجتماعی درباره پیامد های ماهواره بر روی جوانان می گوید:«با وجود اینکه برنامه های ماهوار ه ای محتوای علمی و آموزنده نیز دارد،امروزه بیشتر جوانان ماهواره را برای استفاده از برنامه های علمی آن انتخاب نمی کنند و بیشتر تمایل به دیدن برنامه هایی دارند که آن ها را در رسانه های داخل کشور نمی یابند و در واقع به خاطر برنامه های مبتذل و مستهجن،از ماهواره استفاده می کنند که زمینه انحراف و سقوط اخلاقی در این برنامه ها برای قشر جوان بسیار زیاد است»

تاثیرات تلویزیون

تلویزیون نشان داده است که در برانگیختن سلیقه ها بهتر از برانگیختن فعالیت های فکری یا خلاق عمل می کند . علایم کمی در دست است که نشان دهد تلویزیون باعث تعالی ذوقی افراد می شود و نگرانی هایی ابراز شده است مبنی بر اینکه تلویزیون تجاری در حال منجمد کردن در یک سطح ذوقی مبتنی بر استانداردهای رایج خود است . برخی از پژوهشگران در زمینه تلویزیون نگرانی تاثیر این وسیله بر شکل گیری ذوق و سلیقه افراد است . یک نگرانی واقعی وجود دارد که مبادا این بزرگ شدن زود رس و این تصاویر از زندگی بزرگسالان که در دسترس کودکان قرار می گیرد قبل از آنکه وی واقعا” آمادگی تمیز بین آنها را داشته باشد ، ممکن است گمراه کننده باشد و شاید کودکان را حتی تا آن میزان که از فرایند رشد وحشت کنند ، دلسرد کند. سپس تاثیر رفتاری تلویزیون مطرح می شود . این تاثیرات از آن جمله تاثیراتی هستند که بیشترین نگرانی را ایجاد کرده است ولی با این وجود ، این تاثیرات تقریبا” از همه موارد از طریق زندگی غیر تلویزیونی کودک قابل کنترل هستند     تقلید از بازیگران فیلم ها ، همزیستی و هماهنگی نوجوانان و جوانان را با بزرگسالان دشوار کرده است . تحت تاثیر افکار تلقین شده به وسیله فیلم ها ، ناسازگاری اجتماعی بروز می کند . اطفال و جوانان از لحاظ تصور و تجسم ذهنی به معیارهایی می گرایند که ساخته و پرداخته جامعه دیگر و هماهنگ با ویژگی آنان است .

اگر جوانان پس از تماشای فیلم های عشقی و شهوت انگیز و تحریک کننده در تالار تاریک سینما دستخوش هیجانات می شوند ، و چون بطور طبیعی ارضا نمی شوند ، دچار حالت عصبی می شوند و دائما” با خود و زندگی در جنگ و ستیزند . فیلم ها برای اطفال و نوجوانان رویای شیرین می سازند و در نظر آنان مجسم تر و برتر از واقعیت جلوه می کند . هرگاه فیلم ها با توجه به عقاید و اعتقادات مذهبی ، سنن و آداب و رسوم محلی ، سطح فرهنگی ، مبانی اخلاقی و مخصوصا” گروههای سنی به دقت هدایت نشوند در بروز حالت خطرناک جرائم تاثیر خواهد داشت

ورود ماهواره به ایران و تاثیرات آن برجوانان

از زمانی که ماهواره وارد خانه های ایرانیان شد، طیف گسترده ای از شبکه های ماهواره ای مورد توجه و استقبال مخاطبان قرار گرفت. در ابتدا به دلیل محدود بودن شبکه های فارسی زبان، شبکه های خارجی مورد توجه بییندگان برنامه های ماهواره ای قرار داشت اما پس از مدتی با گسترش شبکه های فارسی زبان و کاهش سختگیریها نسبت به استفاده از ماهواره، این پدیده به صورت گسترده ای به خانه های ایرانیان راه یافت. هم اینک تخمین زده می شود که تعداد قابل ملاحظه ای گیرنده و دیش ماهواره ای در کشور وجود داشته باشد.تعداد شبکه های ماهواره ای فعال در جهان ۱۷ هزار و ۶۶۶ شبکه است که از این تعداد حدود سه هزار شبکه در داخل ایران با همین دیش ها و آنتن های معمولی قابل دریافت هستند.از این تعداد شبکه حدود ۷۴ شبکه مخصوص تبلیغات مد لباس و لوازم آرایش است. با توجه به جوان بودن جمعیت کشور، علاوه بر تاثیر شبکه های ماهواره ای بر نحوه نگرش جوانان به مسایل سیاسی، ما شاهد تغییر در الگوهای فرهنگی جوانان کشور نسبت به بسیاری مسایل از جمله مدل لباس و آرایش نیزهستیم. نکته قابل توجه در زمینه تغییر دیدگاه جوانان نسبت به نوع پوشش و آرایش آنها این است که الگوهای جمعی در جامعه بشدت درحال تضعیف و فردگرایی و توجه به خود، در حال رشد است. (خبرگزاری  ایرنا: ۱۳۸۹/۹/۱۸   )

آراستگی و زیبایی ظاهرجوان امروز که مورد پسند اوست، بگونه ای متفاوت از الگوهای جمعی است که فرهنگ سنتی جامعه برای او ترسیم می کند. در جامعه به دلیل بهبود اوضاع اقتصادی مردم، ابراز وجود دربین جوانان به مثابه یک ارزش اجتماعی بسرعت درحال رشد است.یکی از دلایل پررنگ شدن این موضوع علاوه بر رفاه اقتصادی، گسترش روز افزون استفاده از ماهواره در خانواده ها می باشد. از این نکته نیز نباید غافل شد که جامعه ما یک جامعه در حال گذار است و در این میان موجی که برطبقه بالا و متوسط تاثیر می گذارد، طبقات پایین جامعه را هم متاثر می کند. مثلا ما در جوانان طبقات پایین جامعه هم میل به تغییر در نوع لباس و آرایش را مشاهده می کنیم، هر چند مسائل مالی، آنها را در ابراز این نوع کنش اجتماعی دچار محدودیت می کند.

در جامعه جوانی مثل ایران، انتخاب نوع پوشش و سبک آرایش، بی تاثیر از برنامه های ماهواره نیست. با نگاهی کوتاه به این مساله متوجه می شویم که نفوذ فرهنگ غرب آرام آرام وارد کلیه اندامهای درخت کهنسال فرهنگ ایران می شود وخود را بسرعت ناباورانه ای به عنوان بخشی از فرهنگ جامعه به جوانان عرضه می کند

جمع بندی و نتیجه گیری:

آنچه در مجموع می‏توان به آن دست یافت این است که بر اساس نظم نوین جهانی، تهاجم فرهنگی غرب به ویژه آمریکا علیه سایر فرهنگ‏ها در حال انجام است و این امر با گسترش تکنولوژی ارتباطات، شدت، سرعت و پیچیدگی بیش‏تری پیدا کرده است. آمریکا که داعیه‏ی سرپرستی جهان را در سر می‏پروراند و خواستار نظامی تک‏قطبی است، هیچ فرهنگ رقیبی را که مخالف این سیاست باشد، تحمل نخواهد کرد. قطعاً فرهنگ اسلامی از این قاعده مستثنا نخواهد بود و در رأس کشورهای اسلامی، ایران به واسطه‏ی انقلاب اسلامی ومخالفت علنی آن با قدرت‏طلبی آمریکا مورد هجوم بیش‏تری قرار گرفته و خواهد گرفت؛ لذا به منظور مقابله با این هجوم، باید تمام ترفندها و حیله‏های فرهنگ مهاجم شناخته شود و سپس ابزار کافی برای مقابله با آن فراهم گردد. از آن‏جا که تهاجم فرهنگی فرایندی فرهنگی است، باید با ابزارهای فرهنگی با آن مقابله کرد و از مبارزه با ابزار خشن پرهیز نمود؛ یعنی تولیدات فرهنگی متناسب با فرهنگ ملّی و دینی را باید گسترش داد و از نیروهای متعهد و دلبسته به کشور در ساخت این تولیدات کمک گرفت؛ و سپس با بهترین روش‏ها این تولیدات را به جوانان عرضه کرد. اینکه ما در معرض حملات فرهنگی رسانه های بیگاه هستیم شکی نیست،امّا ادوات مقابله با جنگ نرم در دسترس است. فقط باید چشم های خود را بشوییم و به گونه ای دیگر بنگریم و به افسران مقابله با جنگ نرم اعتماد کنیم و از ظرفیت های موجود به شکل کافی بهره ببریم.

 

منابع:

[۱]: دادگران محمد، مبانی ارتباط جمعی، انتشارات مروارید، ۱۳۸۹

[۲]: الویت ارونسون، روانشناسی اجتماعی، انتشارات رشد،

[۳] : ستوده هدایت الله، مقدمه بر آسیب شناسی اجتماعی، نشر آوای نور، سال ۱۳۷۳ ،

 



موضوعات :
تحقیق

دیدگاه ها


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *